{"id":4178,"date":"2023-08-09T18:18:52","date_gmt":"2023-08-09T15:18:52","guid":{"rendered":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/incoterms\/"},"modified":"2025-03-15T04:15:15","modified_gmt":"2025-03-15T01:15:15","slug":"incoterms","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/","title":{"rendered":"Incoterms"},"content":{"rendered":"\n
\n
\n
<\/div>

\"\"\/ MIJOCH<\/strong>\"\"\/ Sotuvchi<\/strong><\/p><\/div><\/div>\n\n\n\n

Incoterms 2010<\/strong><\/td>Tashish turi<\/sub><\/strong><\/td>Qadoqlash<\/sub><\/strong><\/td>Yuklash<\/sub><\/strong><\/td>Ichki tashish<\/sub><\/strong><\/td>Eksport bojxonasi<\/sub><\/strong><\/td>Kema yuklash<\/sub><\/strong><\/td>Tashish<\/sub><\/strong><\/td>Sug’urta<\/sub><\/strong><\/td>Omborga tushirish<\/sub><\/strong><\/td>Import bojxonasi<\/sub><\/strong><\/td>Ichki tashish<\/sub><\/strong><\/td>Yukni topshirish<\/sub><\/strong><\/td><\/tr>
EXW<\/strong>Ex Works (Korxonada topshirish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
FAS<\/strong>Free alongside ship <\/sub>(Kemaga yaqin joyda topshirish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
FCA<\/strong>Free Carrier(Belgilangan joyda tashuvchiga topshirish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
FOB<\/strong>Free On Board(Kema bortida topshirish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
CFR<\/strong>Cost and Freight(Tovar narxi va tashish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
CIF<\/strong>Cost Insurance and Freight(Tovar narxi, sug’urta va tashish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
CPT<\/strong>Carriage Paid To(Tashish …gacha to\u2018langan)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
CIP<\/strong>Carriage and Insurance Paid to(Sug’urta kiritilgan tashish, …gacha to\u2018langan)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
DAT<\/strong>Delivered At Terminal(Terminalda topshirish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
DAP<\/strong>Delivered At Place(Belgilangan joyda topshirish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr>
DDP<\/strong>Delivered Duty PaidYetib borish joyida<\/sub>(Yetkazib berish joyida bojxona to\u2018lovlari to\u2018langan holda topshirish)<\/sub><\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td>\"\"\/<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

YETKAZIB BERISH SHAKLLARI – Incoterms<\/strong><\/h3><\/div>

Ish joyida yetkazib berish \/ EXW (EXW)<\/strong>“Korxonada topshirish” atamasi sotuvchining mahsulotlarni o\u2018z joyida yoki oldindan belgilangan boshqa joyda (zavod, ombor, ish joyi kabi) xaridor ixtiyoriga topshirish orqali yetkazib berishini bildiradi. EXW, sotuvchi uchun minimal majburiyatni anglatadi. FCA (Free Carrier – Belgilangan joyda tashuvchiga topshirish) xalqaro savdo uchun qulayroq bo\u2018lsa, ushbu qoida ichki savdoga mos keladi. Yetkazib berish shaklining xususiyatlari:<\/strong> Sotuvchi tovarlarni o\u2018z korxonasida belgilangan sanada xaridor ixtiyoriga tayyor holda saqlaydi va bu haqda xaridorga xabar beradi. Xaridor tovarlarni korxonadan qabul qilib oladi, eksport uchun zarur hujjatlarni tayyorlaydi, bojxona rasmiylashtiruvini tugatib, tovarlarni o\u2018z mamlakatiga import qiladi. Tovarlar korxonada topshirilgandan boshlab, barcha xarajatlar va tavakkalchiliklar xaridor zimmasiga o\u2018tadi. Sotuvchining majburiyatlari:<\/strong> Sotuvchi shartnoma shartlariga muvofiq tovarni tayyorlaydi va belgilangan sanada yoki muddat ichida, shuningdek, shartnomada ko\u2018rsatilgan joyda (fabrika, ombor, ishxona va h.k.) har qanday transport vositasiga yuklanmagan holda xaridor ixtiyoriga taqdim etadi. Tovarlar tayyor ekanligi haqida xaridorga xabar beradi. Xaridor eksport bilan bog\u2018liq hujjatlarni olishi uchun yordam beradi. Agar xaridor talab qilsa, barcha xarajat va tavakkalchiliklar xaridorga tegishli bo\u2018lish sharti bilan transport agentligi bilan shartnoma tuzadi va transport hujjatini xaridorga yuboradi, shunda u belgilangan manzilda tovarni qabul qilib olishi mumkin bo\u2018ladi. Sotuvchi xaridorga transport shartnomasi yoki sug\u2018urta shartnomasi tuzish majburiyatiga ega emas. Agar belgilangan yetkazib berish joyida aniq kelishilgan maxsus nuqta bo\u2018lmasa va bir nechta mos nuqta mavjud bo\u2018lsa, sotuvchi o\u2018z maqsadiga eng mos keladigan nuqtani tanlashi mumkin. Sotuvchi tovarlar topshirilishi uchun zarur bo\u2018lgan nazorat jarayonlari (sifat tekshiruvi, o\u2018lchash, tortish, sanash va h.k.) bilan bog\u2018liq xarajatlarni o\u2018z zimmasiga olishi kerak. Xaridorning majburiyatlari:<\/strong> Xaridor shartnoma shartlariga muvofiq tovar uchun to\u2018lovni amalga oshiradi. Barcha xarajat va tavakkalchiliklar o\u2018z zimmasiga bo\u2018lish sharti bilan tovarlarga oid eksport va import jarayonlari uchun zarur bo\u2018lgan litsenziyalar va boshqa ma\u2019muriy va tijoriy hujjatlarni tayyorlaydi, kerakli ruxsatnomalarni oladi, bojxona rasmiylashtiruvini bajaradi va bojxona to\u2018lovlarini amalga oshiradi. Xaridor tovarlarni sotuvchining korxonasida qabul qilgan paytdan boshlab, barcha xarajat va tavakkalchiliklar uning zimmasiga yuklatiladi. Tovarlarni tashish uchun transport agentligi bilan shartnoma tuzadi va navlun to\u2018lovini amalga oshiradi. Xaridor, tovarlarni qabul qilganini tasdiqlovchi zarur hujjatlar va dalillarni sotuvchiga taqdim etishi kerak. Shuningdek, eksport qiluvchi davlat tomonidan belgilangan tekshiruv xarajatlari, jumladan, yuklashdan oldin har qanday tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashi shart. TARTIBORGA BEPUL \/ FREE CARRIER (FCA)<\/strong>“Tashuvchiga hech qanday to’lov yo’q” (FCA) qoidasi, sotuvchining tovarlarni o\u2018z korxonasida yoki oldindan belgilangan boshqa joyda, xaridor tomonidan tayinlangan tashuvchi yoki boshqa shaxsga topshirishini anglatadi.Yetkazib berish shaklining xususiyatlari:<\/strong> Ushbu yetkazib berish shaklida sotuvchi tovarlarni bojxona rasmiylashtiruvidan o\u2018tkazib, belgilangan sanada va joyda birinchi tashuvchiga topshirgan paytda yetkazib berish jarayoni yakunlanadi. Shu vaqtdan boshlab barcha xarajatlar va tavakkalchiliklar xaridorga o\u2018tadi. Navlun to\u2018lovi ham boshqa barcha xarajatlar singari xaridor tomonidan to\u2018lanadi. Sotuvchining majburiyatlari:<\/strong> FCA qoidasi sotuvchidan tovarlarni eksport qilish uchun bojxonadan o\u2018tkazishni talab qiladi. Sotuvchi, o\u2018z hisobidan va o\u2018z tavakkalchiligida, eksport uchun zarur barcha ruxsatnomalarni olishi, tegishli hujjatlarni tayyorlashi va bojxona rasmiylashtiruvini yakunlashi shart. Sotuvchi xaridorga transport yoki sug\u2018urta shartnomasi tuzish majburiyatiga ega emas. Agar xaridor talab qilsa, barcha xarajatlar xaridorga tegishli bo\u2018lish sharti bilan transport agentligi bilan shartnoma tuzadi. Tovarlarni belgilangan sanada va joyda tashuvchiga yoki transport agentligining nazoratiga topshiradi. Agar aniq kelishilgan maxsus nuqta bo\u2018lmasa va bir nechta mos nuqta mavjud bo\u2018lsa, sotuvchi o\u2018z maqsadiga eng mos keladigan joyni tanlashi mumkin. Tovar topshirilgunga qadar barcha xarajat va tavakkalchiliklar sotuvchining zimmasidadir. Sotuvchi tovarlarni topshirish uchun zarur bo\u2018lgan nazorat jarayonlari (sifat tekshiruvi, o\u2018lchash, tortish, sanash va h.k.) bilan bog\u2018liq xarajatlarni hamda eksport qiluvchi davlat tomonidan belgilangan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashi lozim. Shuningdek, sotuvchi o\u2018z hisobidan tovarlar topshirilgani haqida tasdiqlovchi hujjatni xaridorga taqdim etadi. Xaridorning majburiyatlari:<\/strong> Xaridor shartnoma shartlariga muvofiq tovar uchun to\u2018lovni amalga oshiradi. Belgilangan sana va joyda tovarlarni qabul qiladi. Shu vaqtdan boshlab barcha xarajatlar va tavakkallar xaridorga tegishlidir. Import bilan bog\u2018liq hujjatlar yoki ruxsatnomalarni olib, bojxona to\u2018lovlari va xarajatlarini to\u2018lashga majburdir. Tashish agentligi bilan kelishuv tuzib, yuk tashish narxini to\u2018laydi. Eksport qiluvchi mamlakat rasmiylari tomonidan belgilangan jo\u2018natishdan oldingi tekshiruv xarajatlari bundan mustasno, xaridor boshqa majburiy jo\u2018natishdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashi kerak. TA\u015eI\u015e TO\u2018LARGAN HOLDAGI YETKAZIB BERISH \/ CARRIAGE PAID TO (CPT)<\/strong>“Ta\u015fi\u015f To\u2018langan Holda” qoidasi sotuvchining tovarlarni o\u2018zi tanlagan tashuvchi yoki boshqa shaxsga belgilangan joyda (agar tomonlar bunday joyni kelishmagan bo\u2018lsa) topshirishini va sotuvchining tovarlarni belgilangan manzilgacha yetkazish uchun zarur bo\u2018lgan tashish shartnomasini tuzish hamda tashish xarajatlarini to\u2018lash majburiyatini anglatadi. CPT qoidasi qo\u2018llanilganda (xuddi CIP, CFR yoki CIF qoidalarida bo\u2018lgani kabi), sotuvchi o\u2018z majburiyatini tovarlar yetib kelgandan keyin emas, balki ularni qoidaga muvofiq tashuvchiga topshirgan paytdan boshlab bajaradi. Yetkazib berish shaklining xususiyatlari:<\/strong> Bu yetkazib berish shakli ayniqsa ko\u2018p transport vositali yuk tashish turlarida qo\u2018llaniladi. Sotuvchi belgilangan manzilgacha yuk tashish to\u2018lovini to\u2018lashga majbur. Tovarlarni birinchi tashuvchiga topshirgan paytdan boshlab, yuk bilan bog\u2018liq barcha xavflar va yuk tashish xarajatlaridan tashqari boshqa barcha xarajatlar xaridorga o\u2018tadi. Sotuvchining majburiyatlari:<\/strong> Sotuvchi shartnoma shartlariga mos keladigan tovarni tayyorlaydi. Xaridor mamlakatida ishlatilishi lozim bo\u2018lgan hujjatlarni tayyorlaydi. Bojxona rasmiylashtirish jarayonlarini bajaradi. Tashish agentligi bilan shartnoma tuzib, belgilangan manzilgacha bo\u2018lgan yuk tashish xarajatlarini to\u2018laydi. Tovarlarni birinchi tashuvchiga topshirgan paytdan boshlab, tovar bilan bog\u2018liq barcha tavakkallar va xarajatlardan ozod bo\u2018ladi. Yetkazib berish amalga oshirilganini va taxminiy yetib kelish sanasini xaridorga bildiradi. Sotuvchi tovarlarni yetkazib berish uchun zarur bo\u2018lgan tekshiruv jarayonlari (sifat nazorati, o\u2018lchash, tortish, sanash va h.k.) xarajatlari hamda eksport mamlakati rasmiylari talab qilgan jo\u2018natishdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashga majbur. Xaridorning majburiyatlari:<\/strong> Xaridor shartnoma shartlariga muvofiq tovar uchun to\u2018lovni amalga oshiradi. Import uchun bojxona hujjatlarini tayyorlab, bojxona rasmiylashtirish jarayonlarini bajaradi. Bojxona to\u2018lovlarini amalga oshiradi. Tovarlar birinchi tashuvchiga topshirilgan paytdan boshlab, yuk tashish xarajatlaridan tashqari barcha xarajatlar va tavakkallar xaridorga tegishlidir. Tranzit tashish sababli yuzaga kelishi mumkin bo\u2018lgan bojxona xarajatlarini ham xaridor qoplaydi. Agar yuk tashish to\u2018loviga kiritilmagan bo\u2018lsa, tushirish xarajatlarini to\u2018lab, aylanma konosamentni agentlikdan qabul qiladi. Eksport qiluvchi mamlakat rasmiylari tomonidan belgilangan jo\u2018natishdan oldingi tekshiruv xarajatlari bundan mustasno, xaridor boshqa majburiy jo\u2018natishdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashi kerak. TA\u015eI\u015e VA SUG\u2018URTA TO\u2018LARGAN HOLDAGI YETKAZIB BERISH \/ CARRIAGE AND INSURANCE PAID TO (CIP)<\/strong>“Ta\u015fi\u015f va Sug\u2018urta To\u2018langan Holda” qoidasi sotuvchining tovarlarni o\u2018zi tanlagan tashuvchi yoki boshqa shaxsga belgilangan joyda (agar tomonlar bunday joyni kelishmagan bo\u2018lsa) topshirishini va sotuvchining tovarlarni belgilangan manzilgacha yetkazish uchun zarur bo\u2018lgan tashish shartnomasini tuzish hamda tashish xarajatlarini to\u2018lash majburiyatini anglatadi. CIP qoidasi qo\u2018llanilganda (xuddi CPT, CFR yoki CIF qoidalarida bo\u2018lgani kabi), sotuvchi o\u2018z majburiyatini tovarlar yetib kelgandan keyin emas, balki ularni qoidaga muvofiq tashuvchiga topshirgan paytdan boshlab bajaradi. Yetkazib berish shaklining xususiyatlari:<\/strong> Ushbu yetkazib berish shaklida sotuvchi sug’urta mukofoti, fraxt va yuklash xarajatlari hamda xavflarni o’z zimmasiga olgan holda tovarni yuklanadigan portga yetkazib beradi. Sotuvchi kemachilik agentligi bilan kelishib, jo\u2018natishni ta\u2019minlaydi. Shartnomada ko’rsatilgan tovarlarni belgilangan sana va joyda yuklaganini xaridorga bildiradi. Sotuvchi sug’urta mukofotini to\u2018lash orqali yuklangan tovar turiga mos keladigan eng minimal sug’urta qildiradi. Biroq, agar xaridor favqulodda xavflarga (ish tashlash, urush, tabiiy ofatlar va h.k.) qarshi qo\u2018shimcha sug\u2018urta talab qilsa, sug\u2018urta mukofotini o\u2018zi to\u2018lash sharti bilan sotuvchidan sug\u2018urta qamrovini kengaytirishni so\u2018rashi mumkin. Sug’urta summasi sotuvchi tomonidan tovar qiymatining 10% ortig\u2018i bilan amalga oshiriladi. Sotuvchining majburiyatlari:<\/strong> Sotuvchi shartnoma shartlariga mos keladigan tovarni tayyorlashi shart. Sotuvchi, barcha zarar va xarajatlar o\u2018z zimmasida bo\u2018lishi sharti bilan, tovar eksporti uchun zarur bo\u2018lgan barcha ruxsatnomalarni olishi, eksport uchun zarur bo\u2018lgan hujjatlarni tayyorlashi va bojxona jarayonlarini yakunlashi lozim. Xaridor mamlakatida foydalanish uchun zarur bo\u2018lgan hujjatlarni tayyorlash ham sotuvchining zimmasidadir. Tashish agentligi bilan shartnoma tuzib, yetkazib berish portigacha bo\u2018lgan fraxt xarajatlarini to\u2018laydi. Sotuvchi o\u2018z hisobidan yuklangan tovarni sug\u2018urta qiladi va xaridorga sug\u2018urta polisini yoki sug\u2018urtaga doir boshqa dalillarni taqdim etadi. Sotuvchi tovarni birinchi tashuvchi nazoratiga topshirgan vaqtdan boshlab unga bog\u2018liq bo\u2018lgan xavf va xarajatlardan ozod bo\u2018ladi. Shu vaqtdan boshlab fraxt va sug\u2018urta mukofoti tashqari barcha xarajat va xavflar xaridorga tegishlidir. Yetkazib berish amalga oshirilganini va taxminiy yetib kelish sanasini xaridorga bildiradi. Xaridorning majburiyatlari:<\/strong> Xaridor shartnoma shartlariga muvofiq tovar qiymatini to\u2018laydi. Yetib kelgan tovarni portda tushirish xarajatlari va port to\u2018lovlarini amalga oshirgan holda, kechiktirmasdan tushirib oladi. Eksport mamlakati rasmiylari talab qilgan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlari bundan mustasno, xaridor boshqa majburiy yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashi lozim. Yetkazib berilganidan so\u2018ng fraxt va sug\u2018urta mukofotidan tashqari barcha xarajatlar xaridor tomonidan qoplanadi. Xaridor import uchun bojxona hujjatlarini rasmiylashtirib, bojxona jarayonlarini yakunlashi shart. Import bilan bog\u2018liq barcha bojlar, soliqlar va boshqa yig\u2018imlarni, shuningdek, bojxona jarayonlariga doir xarajatlarni to\u2018laydi. TERMINALDA YETKAZIB BERISH \/ DELIVERED AT TERMINAL (DAT) (AMALGA KIRISH SANASI: 01.01.2011)<\/strong>“Terminalda Yetkazib Berish” qoidasi sotuvchining tovarni belgilangan manzil yoki portdagi terminalda yetib kelgan transport vositasidan tushirilgan holda xaridor ixtiyoriga topshirishini bildiradi. “Terminal” atamasi, ochiq yoki yopiq bo\u2018lishi mumkin bo\u2018lgan istalgan joyni \u2013 bandargoh, omborxona, konteyner maydoni, avtomobil, temir yo\u2018l yoki havo yuk stansiyasini o\u2018z ichiga oladi. Agar tomonlar terminaldan boshqa joyga tashish va yuklarni qayta ishlash xarajatlarini sotuvchi zimmasiga yuklashni xohlasa, DAP yoki DDP qoidalaridan foydalanish lozim. Yetkazib berish shaklining xususiyatlari:<\/strong> Bu yetkazib berish shakli tovarning transport vositasidan tushirilishi uchun belgilangan manzilda xaridorga taqdim etilishini anglatadi. Oldingi DEQ shartnomasining o\u2018rniga kiritilgan bo\u2018lib, DEQ\u2019dan farqli ravishda multimodal (turli transport turlari uchun) qo\u2018llanilishi mumkin. DAT, ya\u2019ni tovar sotuvchi va xaridor tomonidan belgilangan terminal manzilida (bu joy port, bojxona ombori yoki xaridorning zavodi bo\u2018lishi mumkin) tushirish xarajatlari sotuvchi tomonidan qoplangan holda xaridor ixtiyoriga topshiriladi. Bojxona jarayonlari, bojxona soliqlari, yig\u2018imlar va to\u2018lovlar xaridor zimmasidadir. DAF, DES va DDU shartlari o\u2018rnini bosadigan shart hisoblanadi. Tovarning belgilangan joyga tashish xarajatlari va terminal bilan bog\u2018liq xavf-xatarlarni sotuvchi o\u2018z zimmasiga oladi. Sotuvchining majburiyatlari: <\/strong>Sotuvchi shartnoma shartlariga mos keladigan tovarni tayyorlashi shart. Sotuvchi, barcha zarar va xarajatlar o\u2018z zimmasida bo\u2018lishi sharti bilan, tovar eksporti yoki boshqa mamlakat orqali o\u2018tishi uchun zarur bo\u2018lgan bojxona rasmiylashtiruvini amalga oshirishi kerak. Sotuvchi o\u2018z hisobidan tovarni belgilangan terminalgacha yetkazish uchun tashish shartnomasi tuzishi kerak. Biroq, sotuvchi xaridor foydasiga sug\u2018urta shartnomasi tuzish majburiyatiga ega emas. Sotuvchi tovarni kelishilgan sanada, kelishilgan manzil yoki portdagi terminalga yetib kelgan transport vositasidan tushirib, xaridor ixtiyoriga topshirishi lozim. Agar aniq terminal kelishilmagan bo\u2018lsa, sotuvchi kelishilgan manzil yoki portda o\u2018zining ehtiyojiga eng mos keladigan terminalni tanlashi mumkin. Sotuvchi, tovarni yetkazib berish vaqtidan oldin barcha xarajatlarni, shuningdek, eksport uchun zarur bo\u2018lgan bojxona rasmiylashtiruvi, bojxona soliqlari, yig\u2018imlar va boshqa to\u2018lovlarni o\u2018z zimmasiga oladi. Tovar boshqa mamlakat hududidan o\u2018tadigan bo\u2018lsa, tranzit xarajatlarini ham sotuvchi to\u2018laydi. Xaridorning Majburiyatlari: <\/strong>Shartnoma shartlariga muvofiq, tovarning narxini to\u2018laydi. Agar qo\u2018llanilsa, xaridor zararlari va xarajatlari o\u2018z hisobidan bo\u2018lishini inobatga olib, barcha import ruxsatnomalarini yoki boshqa rasmiy ruxsatlarni olishi va tovarlarning importi uchun bojxona jarayonlarini yakunlashi kerak. Tovar yuqorida ko\u2018rsatilgan tarzda yetkazib berilgandan so\u2018ng, unga tegishli barcha xarajatlar xaridor zimmasida bo\u2018ladi. Xaridor eksport qiluvchi mamlakat rasmiylari talab qilgan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlaridan tashqari, boshqa majburiy yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashi lozim. Belgilangan Joyda Yetkazib Berish \/ DELIVERED AT PLACE (DAP) (AMAL QILISH MUDDATI: 01.01.2011)<\/strong>“Belgilangan Joyda Yetkazib Berish” qoidasi sotuvchining tovarlarni belgilangan kelish joyida kelgan transport vositasidan tushirmasdan xaridor tasarrufiga topshirishini anglatadi.Yetkazib Berish Shaklining Xususiyatlari:<\/strong> Tovarlarning transport vositasi tomonidan tushirish uchun belgilangan aniq nuqtada xaridorga taqdim etilishi (yetkazib berilishi) tushuniladi. DAP oldingi DAF, DES va DDU qoidalarining o\u2018rnini egallagan. DAP, boshqa so\u2018z bilan aytganda, tovarning xaridor va sotuvchi tomonidan belgilangan tushirish joyida (port platformasi, bojxona nuqtasi, aeroport) tushirishga tayyor holatda transport vositasida xaridor ixtiyoriga berilishi demakdir. Barcha bojxona jarayonlari, xarajatlari, bojxona to\u2018lovlari, soliqlar va yig\u2018imlar xaridor zimmasida bo\u2018ladi. Tovarlarni belgilangan joyga yetkazib berish xarajatlari va terminal bilan bog\u2018liq xavf-xatarlarni sotuvchi o\u2018z zimmasiga oladi. Sotuvchining Majburiyatlari:<\/strong> Sotuvchi shartnoma shartlariga muvofiq tovarni tayyorlashi kerak. Sotuvchi zararlari va xarajatlari o\u2018z hisobidan bo\u2018lishini inobatga olib, tovarlarni eksport qilish uchun zarur barcha ruxsatnomalarni olishi va eksport yoki yetkazib berishdan oldin boshqa mamlakat orqali tranzit qilish uchun zarur bojxona jarayonlarini yakunlashi lozim. Sotuvchi o\u2018z hisobidan tovarlarni belgilangan terminalgacha yetkazish uchun transport shartnomasini tuzishi shart. Sotuvchining xaridor nomidan sug\u2018urta shartnomasini tuzish majburiyati yo\u2018q. Sotuvchi tovarlarni kelishilgan sanada, belgilangan kelish joyida va agar bo\u2018lsa, kelishilgan nuqtada kelgan transport vositasidan tushirishga tayyor holatda xaridor tasarrufiga topshirishi kerak. Sotuvchi tovar tegishli ravishda yetkazib berilguniga qadar barcha xarajatlarni va qo\u2018llanilgan taqdirda, tovarni yuqorida ko\u2018rsatilgan tarzda yetkazib berishdan oldin eksport uchun zarur bojxona rasmiylashtiruvi xarajatlari hamda eksport uchun to\u2018lanishi kerak bo\u2018lgan barcha soliqlar, bojxona to\u2018lovlari va boshqa yig\u2018imlarni, shuningdek, tovarning har qanday mamlakat orqali tranzit qilish xarajatlarini to\u2018lashi shart. Xaridorning Majburiyatlari:<\/strong> Shartnoma shartlariga muvofiq, tovar narxini to\u2018laydi. Agar qo\u2018llanilsa, xaridor zararlari va xarajatlari o\u2018z hisobidan bo\u2018lishini inobatga olib, barcha import ruxsatnomalarini yoki boshqa rasmiy ruxsatlarni olishi va tovarlarning importi uchun barcha bojxona jarayonlarini yakunlashi kerak. Tovar yuqorida ko\u2018rsatilgan tarzda yetkazib berilgandan so\u2018ng, unga tegishli barcha xarajatlar xaridor zimmasida bo\u2018ladi. Transport shartnomasiga muvofiq, agar bu xarajatlar sotuvchi zimmasida ekanligi belgilangan bo\u2018lmasa, tovarlarni belgilangan kelish joyida qabul qilish uchun transport vositasidan tushirish bilan bog\u2018liq barcha xarajatlarni to\u2018lashi shart. Agar qo\u2018llanilsa, tovarning importi uchun to\u2018lanishi kerak bo\u2018lgan barcha soliqlar, bojxona to\u2018lovlari, boshqa yig\u2018imlar va boshqa xarajatlar xaridor zimmasida bo\u2018ladi. Xaridor eksport qiluvchi mamlakat rasmiylari talab qilgan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlaridan tashqari, boshqa majburiy yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashi lozim. BOJXONA TO\u2018LOVLARI TO\u2018LANGAN HOLDA YETKAZIB BERISH \/ DELIVERED DUTY PAID (DDP)<\/strong>\u201cBojxona to\u2018lovlari to\u2018langan holda yetkazib berish\u201d qoidasi sotuvchining tovarlarni import bojxona rasmiylashtiruvidan o\u2018tkazib, belgilangan manzilda, yetkazib berish transport vositasida tushirishga tayyor holda xaridorga topshirishini anglatadi.Yetkazib berish shartlarining xususiyatlari: <\/strong>Bu yetkazib berish shakli DDU (Delivery Duty Unpaid) bilan bir xil tamoyillarga asoslanadi. Biroq, DDP shartida sotuvchi bojxona to\u2018lovlarini ham to\u2018lashi kerak. U tovarlarni xaridor mamlakatidagi mahalliy sotuvchiga o\u2018xshash tarzda topshiradi. Agar tomonlar import bojxona rasmiylashtiruvi bilan bog\u2018liq barcha xarajat va xavflarni xaridor o\u2018z zimmasiga olishini istasalar, DAP (Delivered at Place) qoidasi qo\u2018llanilishi kerak. Sotuvchining majburiyatlari: <\/strong>DDP qoidasi sotuvchi uchun maksimal majburiyatni bildiradi. Sotuvchi shartnomada ko\u2018rsatilgan talablarga muvofiq tovarni tayyorlaydi. O\u2018z mamlakati va xaridor mamlakati uchun zarur bo\u2018lgan hujjatlarni tayyorlaydi. Eksport va import bojxona rasmiylashtiruvlarini bajaradi. Sotuvchi o\u2018z hisobidan tovarlarni belgilangan terminalga yetkazish uchun transport shartnomasini tuzishi shart. Biroq, sotuvchi xaridor uchun sug\u2018urta shartnomasini tuzish majburiyatiga ega emas. U tashish vositasini ta\u2019minlab, yuk tashish narxini to\u2018laydi. Tovar yetkazib berish nuqtasigacha bo\u2018lgan barcha xarajatlar va xavflar sotuvchining zimmasidadir. Yetkazib berish xaridor mamlakatida belgilangan joyda va sanada bojxona to\u2018lovlari to\u2018langan holda amalga oshiriladi. Agar sotib olish shartnomasida boshqacha ko\u2018rsatilmagan bo\u2018lsa, import uchun to\u2018lanishi lozim bo\u2018lgan QQS va boshqa barcha soliqlar sotuvchiga tegishlidir. Xaridorning majburiyatlari: <\/strong>Xaridor shartnomada belgilangan tartibda tovar narxini to\u2018laydi va uni qabul qiladi. Tovar topshirilgandan keyin unga oid barcha xarajatlarni qoplaydi. Xaridor sotuvchiga eksport yoki import mamlakati rasmiylari talab qilgan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lash majburiyatiga ega emas. KEMA YONIDA BEPUL \/ FREE ALONGSIDE SHIP (FAS)<\/strong>“Kema yonida bepul” qoidasi sotuvchining tovarlarni belgilangan yuklash portida xaridor tanlagan kemaning yoniga (masalan, bandargoh yoki barja ustiga) qo\u2018yib topshirishini bildiradi. Agar tovar konteynerda bo\u2018lsa, sotuvchi odatda uni kemaning yoniga emas, balki terminalga topshiradi. Bunday hollarda ushbu qoida mos emas va FCA (Free Carrier) qoidasi qo\u2018llanilishi kerak. Yetkazib berish shartlarining xususiyatlari: <\/strong>Bu shartda sotuvchi tovarni kemaning yoniga olib kelish uchun javobgardir. Agar tovar bandargohda bo\u2018lsa, uni yuklash joyiga yetkazib beradi. Agar kema ochiq suvda langar tashlagan bo\u2018lsa, barjalar orqali kemaning yoniga yetkaziladi. Tovar topshirilgandan keyin yo\u2018qolish yoki shikastlanish xavfi xaridorga o\u2018tadi. Ushbu vaqtdan boshlab tovar bilan bog\u2018liq barcha xarajatlar va yuk tashish xaridor tomonidan qoplanadi. Ushbu yetkazib berish shaklida eksport uchun zarur bo\u2018lgan barcha hujjatlar va bojxona rasmiylashtiruvi xaridor tomonidan amalga oshiriladi. Agar xaridor mamlakatda eksport qiluvchi sifatida harakat qila olmasa, bu yetkazib berish shakli tanlanmasligi kerak.Sotuvchining majburiyatlari: <\/strong>Sotuvchi shartnomada belgilangan tartibda tovarni tayyorlaydi. Xaridorning iltimosiga binoan barcha xarajat va xavflar xaridorga tegishli bo\u2018lish sharti bilan uning mamlakatida talab qilinadigan hujjatlarni va boshqa ma\u2019muriy hamda tijorat hujjatlarini olishda yordam beradi. Sotuvchi xaridor uchun tashish va sug\u2018urta shartnomasini tuzish majburiyatiga ega emas. U belgilangan portda, belgilangan sanada xaridor tanlagan kemaning yoniga tovarni yetkazib berish orqali topshirish jarayonini yakunlaydi. Shu vaqtdan boshlab barcha xarajat va xavflar xaridorga o\u2018tadi. Xaridorning talabiga binoan, sotuvchi yuklash hujjatini rasmiylashtirishga ko\u2018maklashadi, uni xaridorga jo\u2018natadi va yetib kelganidan so\u2018ng kerakli xabarnomalarni beradi. Agar zarur bo\u2018lsa, sotuvchi eksport uchun bojxona rasmiylashtiruvi xarajatlarini hamda eksport bojxona to\u2018lovlari, soliqlar va boshqa yig\u2018imlarni to\u2018lashi kerak. Xaridorning majburiyatlari: <\/strong>Shartnoma shartlariga muvofiq tovarning pulini to’laydi. Eksport va import bilan bog’liq zarur hujjatlarni tayyorlaydi, bojxona xarajatlarining barchasini to’laydi. Transport agentligi bilan kelishuvga erishib, kemaning yuklash portiga qachon yetib kelishini sotuvchiga bildiradi. Yuklashga tayyor qilingan tovarlarni qabul qilib oladi. Shu vaqtdan boshlab barcha xarajatlar va tavakkalchiliklar xaridorga tegishlidir. Xaridor, eksport mamlakati rasmiylari tomonidan buyurilgan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlari bundan mustasno, boshqa majburiy yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to’lashi kerak. KEMA BORTIDA YUKLASH \/ FREE ON BOARD (FOB)<\/strong>“Kema bortida yuklash” qoidasi sotuvchining tovarlarni belgilangan yuklash portida, xaridor tomonidan tanlangan kemada yoki shu tarzda taqdim etilgan tovarlarni yetkazib berishini anglatadi. Bu qoida, sotuvchi tovarlarni kemaga yuklashdan oldin terminalda tashuvchiga topshirgan holatlar uchun mos kelmasligi mumkin. Masalan, tovarlar konteynerda bo’lsa, bunday tarzda yetkazib berilishi odatiy holdir. Bunday hollarda FCA qoidasi qo’llanilishi lozim. Yetkazib berish shaklining xususiyatlari: <\/strong>Ushbu yetkazib berish shaklida sotuvchi belgilangan sanada va joyda, xaridor tomonidan taqdim etilgan kemaga yuklashni amalga oshiradi. Tovar kemaning bortiga (gumbaziga) o’tkazilgandan keyin yuzaga keladigan har qanday zarar, yo’qotish va xarajatlar xaridorga tegishlidir. Sotuvchi eksport uchun zarur bo’lgan barcha hujjatlarni tayyorlaydi va bojxona rasmiylashtirish jarayonlarini tugatib, tovarlarni topshiradi. Sotuvchining majburiyatlari:<\/strong> Sotuvchi shartnoma shartlariga mos tovarni tayyorlaydi. Belgilangan portda, belgilangan sanada xaridor tomonidan taqdim etilgan kemaga yuklashni amalga oshiradi. Sotuvchining xaridorga transport shartnomasi va sug’urta shartnomasi tuzish majburiyati yo’q. Xaridor mamlakatida kerakli bo’lgan hujjatlarni tayyorlaydi, bojxona jarayonlarini yakunlaydi. Yuklash amalga oshirilgani haqida xaridorga xabar beradi. Rasmiylashtirilgan transport hujjatini va xaridor mamlakatida kerakli bo’lgan boshqa hujjatlarni to’lov shakliga muvofiq xaridorga yuboradi. Tovar kemaning bortiga o’tguncha yuzaga kelishi mumkin bo’lgan har qanday zarar va yo’qotish sotuvchining zimmasida bo’ladi. Qo’llanilgan taqdirda, eksport uchun zarur bo’lgan bojxona rasmiylashtirish xarajatlarini va eksport uchun to’lanishi kerak bo’lgan barcha bojlar, soliqlar va boshqa yig’imlarni to’lashi shart. Xaridorning majburiyatlari:<\/strong> Shartnoma shartlariga muvofiq tovarning pulini to’laydi. Import uchun bojxona hujjatlarini rasmiylashtirib, bojxona jarayonlarini yakunlaydi. Bojxona to’lovlarini to’laydi. Transport agentligi bilan kelishuvga erishib, yuk tashish (navlun) to’lovini amalga oshiradi. Yuklash portida tovar kemaning bortiga o’tgandan keyin barcha xarajatlar va tavakkalchiliklar xaridorga o’tadi. Qo’llanilgan taqdirda, import uchun to’lanishi kerak bo’lgan barcha bojlar, soliqlar va import jarayoniga oid bojxona xarajatlarini hamda tovarning har qanday mamlakatdan tranzit o’tish xarajatlarini to’lashi lozim. Xaridor, eksport mamlakati rasmiylari tomonidan buyurilgan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlari bundan mustasno, boshqa majburiy yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to’lashi kerak. XARAJATLAR VA NAVLUN \/ COST AND FREIGHT (CFR)<\/strong> “Xarajatlar va navlun” qoidasi sotuvchining tovarni kemada yetkazib berishini yoki allaqachon shunday yetkazib berilgan tovarni taqdim etishini anglatadi. Bu qoida, sotuvchi tovarlarni kemaga yuklashdan oldin terminalda tashuvchiga topshirgan holatlar uchun mos kelmasligi mumkin. Masalan, tovarlar konteynerda bo’lsa, bunday tarzda yetkazib berilishi odatiy holdir. Bunday hollarda CPT qoidasi qo’llanilishi kerak.CFR qoidasi qo’llanilganda (xuddi CIP, CPT yoki CIF qoidalarida bo’lgani kabi), sotuvchi o’z yetkazib berish majburiyatini tovarlar yetib kelganda emas, balki ularni belgilangan qoidaga muvofiq tashuvchiga topshirganda bajaradi. Yetkazib berish shaklining xususiyatlari:<\/strong> Ushbu yetkazib berish shaklida sotuvchi barcha xarajatlar va tavakkalchiliklarni o’z zimmasiga olgan holda tovarni yuklash portigacha olib keladi. Bojxona jarayonlarini yakunlaydi va navlun to’lovini amalga oshirib, yuklashni amalga oshiradi. Shu vaqtdan boshlab, navlundan tashqari barcha xarajatlar va tavakkalchiliklar xaridorga tegishlidir. Sotuvchining majburiyatlari: <\/strong>Sotuvchi shartnoma shartlariga mos tovarni tayyorlaydi. Xaridor mamlakatida kerakli bo’lgan hujjatlarni tayyorlaydi. Bojxona jarayonlarini yakunlaydi. Transport agentligi bilan shartnoma tuzib, belgilangan portgacha bo’lgan navlun to’lovini amalga oshiradi. Sotuvchi tovarlarni belgilangan terminalgacha olib borish uchun transport shartnomasini tuzishi shart. Sotuvchining xaridorga sug’urta shartnomasi tuzish majburiyati yo’q. Tovar kemaning bortiga o’tkazilgandan keyin, navlundan tashqari barcha xarajatlar va tavakkalchiliklar xaridorga tegishlidir. Sotuvchi yuklash amalga oshirilgani va taxminiy yetib kelish sanasi haqida xaridorga xabar beradi. Rasmiylashtirilgan transport hujjatini va boshqa zarur hujjatlarni xaridorga yuboradi. Xaridorning majburiyatlari: <\/strong>Shartnoma shartlariga muvofiq tovar qiymatini to\u2018laydi. Import uchun bojxona hujjatlarini rasmiylashtirib, bojxona jarayonlarini yakunlaydi. Bojxona bojlarini to\u2018laydi. Tovarni yetib kelgan portda tushirish xarajatlari va port to\u2018lovlarini to\u2018lash orqali kechiktirmasdan tushirib oladi. Tashish davomida yuk bilan bog\u2018liq bo\u2018lgan fraxtdan tashqari barcha xarajatlarni to\u2018lashga majburdir. Qo\u2018llanilgan taqdirda, import uchun to\u2018lanishi lozim bo\u2018lgan barcha bojlar, soliqlar va tovarlarning importiga tegishli bojxona jarayonlari xarajatlari hamda transport shartnomasiga kiritilmagan taqdirda, tovarlarning har qanday mamlakatdan tranzit o\u2018tishiga doir xarajatlarni to\u2018lashi shart. Xaridor eksport mamlakati rasmiylari talab qilgan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlari bundan mustasno, boshqa majburiy yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini to\u2018lashga majburdir. XARAJATLAR, SUG’URTA VA YUK \/ COST, INSURANCE AND FREIGHT (CIF)<\/strong>“Xarajatlar, Sug’urta va Yuk” qoidasi sotuvchining tovarlarni kemada topshirishini yoki allaqachon shu tarzda topshirilgan tovarlarni taqdim etishini anglatadi. Ushbu qoidalar sotuvchini tovarlar kemaga yuklanmasdan oldin bir terminalda tashuvchi tomonidan qabul qilingan holatlar uchun mos kelmasligi mumkin. Masalan, tovarlar konteynerda bo\u2018lganda, bu tarzda topshirilishi odatiy holatdir. Bunday holatlarda, CIP qoidasi qo\u2018llanilishi kerak.CIF qoidasi qo\u2018llanganda (CIP, CPT yoki CFR qoidalari kabi), sotuvchi tovarlarni tegishli qoidaga muvofiq tashuvchiga topshirganida, ya’ni tovarlar manzilga yetib borganida emas, balki sotuvchi o\u2018zining topshirish majburiyatini bajaradi. Yetkazib berish shaklining xususiyatlari: <\/strong>Bu yetkazib berish shaklida sotuvchi sug\u2018urta mukofoti, fraxt va yuklash xarajatlari hamda tavakkalchiliklarni o\u2018z zimmasiga olgan holda tovarlarni yuklaydigan portga yetkazib beradi. Sotuvchi kema agenti bilan kelishib, uni ta\u2019minlaydi. Sotuv shartnomasida ko\u2018rsatilgan tovarlarning belgilangan sana va joyda yuklanganligini xaridorga bildiradi. Sotuvchi sug\u2018urta mukofotini to\u2018lash orqali yuklagan tovar turiga mos bo\u2018lgan eng cheklangan qamrovli dengiz yuk tashish sug\u2018urtasini amalga oshiradi. Tovarlar kemaga yuklangandan so\u2018ng, fraxt va sug\u2018urta mukofotidan tashqari barcha xarajatlar va tavakkalchiliklar xaridorga o\u2018tadi.Yetkazib berish shaklining xususiyatlari: Sotuvchining Majburiyatlari:<\/strong> Sotuvchi shartnoma shartlariga muvofiq tovarni tayyorlaydi. Xaridor mamlakatida foydalanish uchun zarur bo\u2018lgan hujjatlarni tayyorlaydi. Bojxona rasmiylashtirish jarayonlarini yakunlaydi. Sotuvchi, xarajatlari o\u2018z zimmasida bo\u2018lishi sharti bilan, tovarlarni belgilangan terminalga yetkazish uchun tashish shartnomasi va sug\u2018urta shartnomasini tuzishi kerak. Tashish agentligi bilan shartnoma tuzib, manzil portiga qadar bo\u2018lgan fraxt to\u2018lovini amalga oshiradi. Yuborilgan tovarni sug\u2018urtalaydi va sug\u2018urta mukofotini to\u2018laydi. Tovarlarning taxminan qaysi sanada manzil portiga yetib borishini xaridorga bildiradi. Tuzilgan tashish hujjatini va zarur boshqa hujjatlarni xaridorga yuboradi. Agar qo\u2018llanilsa, eksport uchun zarur bo\u2018lgan bojxona rasmiylashtiruvi xarajatlari hamda eksport uchun to\u2018lanishi lozim bo\u2018lgan barcha bojlar, soliqlar va boshqa to\u2018lovlarni amalga oshirishi kerak. Xaridorning Majburiyatlari:<\/strong> Shartnoma shartlariga muvofiq tovarning qiymatini to\u2018laydi. Import uchun zarur bo\u2018lgan bojxona hujjatlarini tayyorlab, bojxona rasmiylashtirish jarayonlarini yakunlaydi. Bojxona to\u2018lovlarini amalga oshiradi. Tovarni manzil portida tushirish xarajatlari va port to\u2018lovlarini to\u2018lab, kechiktirmasdan tushiradi. Tovar yetkazib berilgan paytdan keyin fraxt va sug\u2018urta mukofotidan tashqari barcha xarajatlar xaridor tomonidan qoplanadi. Xaridor eksport mamlakati rasmiylari tomonidan talab qilinadigan yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlaridan tashqari, boshqa majburiy yuklashdan oldingi tekshiruv xarajatlarini ham to\u2018lashi kerak. 9) CHEGARADA YETKAZIB BERISH \/ DELIVERED AT FRONTIER (DAF) (2011 yilda bekor qilingan)<\/strong>Bu atama sotuvchining yetkazib berish majburiyati tovarlar eksport bojxonasidan o\u2018tkazilib, belgilangan chegaradagi joy yoki nuqtada, biroq qo\u2018shni davlat bojxona chegarasidan oldin xaridor ixtiyoriga topshirilishi bilan tugashini anglatadi.“Chegara” atamasi eksport qiluvchi davlat chegarasi hamda har qanday boshqa chegara uchun ishlatilishi mumkin. Shu sababli, ushbu atama doirasida aniq chegaraning joy yoki nuqta bilan aniq belgilangan bo\u2018lishi juda muhimdir. 10) KEMADA YETKAZIB BERISH \/ DELIVERED EX SHIP (DES) (2011 yilda bekor qilingan)<\/strong>Ushbu atama sotuvchining yetkazib berish majburiyati tovarlarni belgilangan kelish portida, kemaning bortida, import bojxonasidan o\u2018tkazmasdan xaridor ixtiyoriga topshirish bilan yakunlanishini bildiradi.Sotuvchi tovarlarni belgilangan kelish portiga yetkazish bilan bog\u2018liq barcha xarajatlar va tavakkalchiliklarni o\u2018z zimmasiga oladi. Ushbu atama faqat dengiz yoki ichki suv yo\u2018llari transporti uchun qo\u2018llanilishi mumkin. 11) PRICHALDA YETKAZIB BERISH \/ DELIVERED EX QUAY (Duty Paid) (DEQ) (2011 yilda bekor qilingan)<\/strong>(kelish porti … sifatida belgilanishi bilan)“Prichalda yetkazib berish” atamasi sotuvchining tovarlarni belgilangan kelish portidagi prichalda (iskelada), import bojxona rasmiylashtiruvi bajarilmagan holda xaridor ixtiyoriga topshirishini bildiradi.Sotuvchi tovarlarni belgilangan kelish portiga yetkazish va prichalga (iskelaga) tushirish bilan bog\u2018liq barcha zarar va xarajatlarni o\u2018z zimmasiga oladi.DEQ atamasi tovarlarni import qilish uchun bojxona rasmiylashtiruvi, soliqlar, yig\u2018imlar va boshqa harajatlarni xaridor zimmasiga yuklaydi.BU HOLAT AVVALGI INCOTERMS VERSIYALARIDAGI, IMPORT BOJXONA RASMIYLASHTIRUVINI SOTUVCHI TOMONIDAN BAJARILISHINI KO\u2018ZDA TUTGAN SHARTLARGA QARSHI KELADI.Agar tomonlar import qilinadigan tovarlar uchun to\u2018lanadigan xarajatlarni qisman yoki to\u2018liq sotuvchi zimmasiga yuklamoqchi bo\u2018lsalar, bu holat sotuv shartnomasiga aniq ifodalangan qo\u2018shimcha shart bilan kiritilishi lozim.Ushbu atama faqat tovarlar dengiz, ichki suv yoki multimodal transport orqali kelish portida kemadan prichalga (iskelaga) tushirilishi bilan yetkazib berilsa qo\u2018llanilishi mumkin.Biroq, agar tomonlar prichaldan port ichida yoki tashqarisidagi boshqa joyga ko\u2018chirish xarajatlari va tavakkalchiliklarini sotuvchi zimmasiga yuklamoqchi bo\u2018lsalar, DDU yoki DDP atamalaridan foydalanish tavsiya etiladi. 12) BOJXONA TO\u02bbLOVLARI TO\u02bbLANMAGAN HOLDA YETKAZIB BERISH \/ DELIVERED DUTY UNPAID (DDU) (2011-YILDA BEKOR QILINGAN)<\/strong>Ushbu atama sotuvchining yetkazib berish majburiyati tovarlarni import qilinadigan mamlakatda belgilangan joyda xaridor ixtiyoriga tayyor holda taqdim etishi bilan tugaydi. Sotuvchi tovarlarni belgilangan joyga yetkazish va bojxona rasmiyatchiliklarini bajarish bilan bog\u02bbliq xavf va xarajatlarni o\u02bbz zimmasiga oladi (import uchun to\u02bblanishi lozim bo\u02bblgan soliq, bojxona rasmiy to\u02bblovlari va yig\u02bbimlar bundan mustasno).Xaridor tovarlarni o\u02bbz vaqtida import bojxonasidan olib chiqmasligi natijasida yuzaga keladigan qo\u02bbshimcha xarajat va xavflarni o\u02bbz zimmasiga oladi.Agar tomonlar sotuvchining bojxona rasmiyatchiliklarini bajarmasini va buning natijasida yuzaga keladigan xarajat va xavflarni o\u02bbz zimmasiga olishini istasalar, buni tasdiqlash uchun mos so\u02bbzlarni qo\u02bbshishlari lozim.Agar tomonlar sotuvchining majburiyatlariga import uchun zarur bo\u02bblgan ba\u02bczi xarajatlarni (masalan, QQS) qo\u02bbshmoqchi bo\u02bblsalar, buni tasdiqlash uchun mos so\u02bbzlarni kiritishlari kerak. Ushbu atama tashish turidan qat\u02bci nazar qo\u02bbllanilishi mumkin. <\/p><\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Incoterms 2010 Tashish turi Qadoqlash Yuklash Ichki tashish Eksport bojxonasi Kema yuklash Tashish Sug’urta Omborga tushirish Import bojxonasi Ichki tashish Yukni topshirish EXWEx Works (Korxonada topshirish) FASFree alongside ship (Kemaga yaqin joyda topshirish) FCAFree Carrier(Belgilangan joyda tashuvchiga topshirish) FOBFree On Board(Kema bortida topshirish) CFRCost and Freight(Tovar narxi va tashish) CIFCost Insurance and Freight(Tovar narxi, sug’urta …<\/p>\n

Incoterms<\/span> Ko’proq o’qish<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"page-builder","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"disabled","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","footnotes":""},"yoast_head":"\nIncoterms - March Logistics T\u00fcrkiye<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Import va eksportdagi yetkazib berish shartlarini (Incoterms) grafik shaklda va batafsil tushuntirishlari bilan o\u02bbrganishingiz mumkin. Incoterms import va i...\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"uz_UZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Incoterms - March Logistics T\u00fcrkiye\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Import va eksportdagi yetkazib berish shartlarini (Incoterms) grafik shaklda va batafsil tushuntirishlari bilan o\u02bbrganishingiz mumkin. Incoterms import va i...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"March Logistics T\u00fcrkiye\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/marchlogisticstr\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-03-15T01:15:15+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@marchlogistics\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"22 daqiqa\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/\",\"url\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/\",\"name\":\"Incoterms - March Logistics T\u00fcrkiye\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg\",\"datePublished\":\"2023-08-09T15:18:52+00:00\",\"dateModified\":\"2025-03-15T01:15:15+00:00\",\"description\":\"Import va eksportdagi yetkazib berish shartlarini (Incoterms) grafik shaklda va batafsil tushuntirishlari bilan o\u02bbrganishingiz mumkin. Incoterms import va i...\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"uz-UZ\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"uz-UZ\",\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Incoterms\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/\",\"name\":\"MARCH Logistics T\u00fcrkiye\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#organization\"},\"alternateName\":\"March Logistics\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"uz-UZ\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#organization\",\"name\":\"MARCH Logistics T\u00fcrkiye\",\"url\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"uz-UZ\",\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/logo.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/logo.png\",\"width\":220,\"height\":91,\"caption\":\"MARCH Logistics T\u00fcrkiye\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/marchlogisticstr\/\",\"https:\/\/x.com\/marchlogistics\",\"https:\/\/www.instagram.com\/marchlogisticstr\",\"https:\/\/www.linkedin.com\/company\/marchlogisticstr\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Incoterms - March Logistics T\u00fcrkiye","description":"Import va eksportdagi yetkazib berish shartlarini (Incoterms) grafik shaklda va batafsil tushuntirishlari bilan o\u02bbrganishingiz mumkin. Incoterms import va i...","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/","og_locale":"uz_UZ","og_type":"article","og_title":"Incoterms - March Logistics T\u00fcrkiye","og_description":"Import va eksportdagi yetkazib berish shartlarini (Incoterms) grafik shaklda va batafsil tushuntirishlari bilan o\u02bbrganishingiz mumkin. Incoterms import va i...","og_url":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/","og_site_name":"March Logistics T\u00fcrkiye","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/marchlogisticstr\/","article_modified_time":"2025-03-15T01:15:15+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@marchlogistics","twitter_misc":{"Est. reading time":"22 daqiqa"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/","url":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/","name":"Incoterms - March Logistics T\u00fcrkiye","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg","datePublished":"2023-08-09T15:18:52+00:00","dateModified":"2025-03-15T01:15:15+00:00","description":"Import va eksportdagi yetkazib berish shartlarini (Incoterms) grafik shaklda va batafsil tushuntirishlari bilan o\u02bbrganishingiz mumkin. Incoterms import va i...","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#breadcrumb"},"inLanguage":"uz-UZ","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"uz-UZ","@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/mavi.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/incoterms\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Incoterms"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#website","url":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/","name":"MARCH Logistics T\u00fcrkiye","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#organization"},"alternateName":"March Logistics","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"uz-UZ"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#organization","name":"MARCH Logistics T\u00fcrkiye","url":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"uz-UZ","@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/logo.png","contentUrl":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/logo.png","width":220,"height":91,"caption":"MARCH Logistics T\u00fcrkiye"},"image":{"@id":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/marchlogisticstr\/","https:\/\/x.com\/marchlogistics","https:\/\/www.instagram.com\/marchlogisticstr","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/marchlogisticstr"]}]}},"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"March Logistics","author_link":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/author\/march_sdfrvg34f\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Incoterms 2010 Tashish turi Qadoqlash Yuklash Ichki tashish Eksport bojxonasi Kema yuklash Tashish Sug’urta Omborga tushirish Import bojxonasi Ichki tashish Yukni topshirish EXWEx Works (Korxonada topshirish) FASFree alongside ship (Kemaga yaqin joyda topshirish) FCAFree Carrier(Belgilangan joyda tashuvchiga topshirish) FOBFree On Board(Kema bortida topshirish) CFRCost and Freight(Tovar narxi va tashish) CIFCost Insurance and Freight(Tovar narxi, sug’urta…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4178"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4178"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4178\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4179,"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4178\/revisions\/4179"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.marchlogistics.com.tr\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4178"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}